Cumartesi Anneleri 1119. Haftada Galatasaray Meydanı’nda: 1993’te Kaybedilen Fethi Ildır İçin Adalet Çığlığı

Galatasaray Meydanı’nda 1119. haftada bir araya gelen Cumartesi Anneleri, 1993 yılında gözaltına alındıktan sonra işkenceyle katledilen 18 yaşındaki Fethi Ildır’ın dosyasını gündeme taşıyarak zamanaşımı ve cezasızlık politikalarına tepki gösterdi.

Gözaltında kaybedilen yakınlarının akıbetini sormak, faillerin tespiti ile yargı önüne çıkarılmasını talep etmek amacıyla 1995 yılından bu yana mücadele veren Cumartesi Anneleri, eylemlerinin 1119. haftasında bir kez daha Galatasaray Meydanı’ndaydı. Meydanı çevreleyen polis barikatlarının önünde gerçekleştirilen haftalık basın açıklamasında, zorla kaybetme vakalarında zamanaşımı zırhı arkasına sığınılması ve yargı süreçlerindeki cezasızlık politikaları sert bir dille eleştirildi. Bu haftaki eylemde, 1993 yılında Şırnak’ın İdil ilçesinde gözaltına alındıktan sonra varlığı inkar edilen ve günler sonra ağır işkence izleriyle cansız bedeni bulunan 18 yaşındaki Fethi Ildır’ın dosyası kamuoyu gündemine taşındı.

İnsan Hakları Derneği (İHD) eski Eş Genel Başkanı Eren Keskin tarafından okunan basın açıklamasında, zorla kaybetme suçlarında cezasızlık olgusunun devletin etkili soruşturma yürütmemesinden ve faillerin üzerine kararlılıkla gitmemesinden kaynaklandığı vurgulandı. Keskin, olayların üzerinden onlarca yıl geçmiş olmasının devletin hakikati ortaya çıkarma yükümlülüğünü ve hukuki sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını, aksine bu sorumluluğu her geçen gün daha da kritik hale getirdiğini ifade etti.

33 Yıllık Faili Meçhul Dosyası: Fethi Ildır’a Ne Oldu?

Bu haftaki açıklamada detayları kamuoyuyla paylaşılan dosya, 1993 yılının Eylül ayında henüz 18 yaşında olan Fethi Ildır’ın kayboluş hikâyesine odaklandı. Şırnak’ın İdil ilçesinde ikamet eden Fethi Ildır, Cizre’ye gitmek amacıyla evinden ayrıldıktan sonra bir daha kendisinden haber alınamadı. Görgü tanıklarının aileye aktardığı bilgilere göre Ildır, Kuştepe köyü civarında Hizbullah örgütüne yakınlıklarıyla tanınan ve aynı zamanda köy koruculuğu yapan kişilerce gözaltına alındı.

Ildır ailesi, aldıkları bu bilgiler doğrultusunda vakit kaybetmeksizin karakollar, emniyet birimleri ve savcılıklara başvuruda bulundu. Ancak resmi makamlardan aileye verilen yanıtlarda Fethi Ildır’ın gözaltına alınmadığı ve kayıtlarda adının bulunmadığı öne sürüldü. Ailenin arama çabaları sürerken, 19 Eylül 1993 tarihinde Cizre-İdil karayoluna yaklaşık üç kilometre mesafede ağır işkence izleri taşıyan bir erkek cesedi bulundu. Yapılan incelemelerde el ve ayakları bedeninden ayrılmış haldeki bu cansız bedenin Fethi Ildır’a ait olduğu teşhis edildi.

Yargı Yıllarca Dosyayı Sürüncemede Bıraktı

Oğlunun kaçırılarak katledilmesinin ardından baba Hüseyin Ildır, İdil ve Cizre Cumhuriyet Başsavcılıklarına başvurarak failler hakkında şikâyetçi oldu. Baba Ildır, eylemi gerçekleştirenlerin Hizbullah bağlantılı köy korucuları olduğunu yetkili makamlara bildirdi. İdil Cumhuriyet Başsavcılığı 2000 yılında başlattığı soruşturmada yetkisizlik kararı vererek dosyayı Cizre’ye gönderdi. Kararda, korucular Mehmet Şerif Tanrıverdi, Cemal Gözüncü, Behrem Gözüncü ve Süleyman Güngör “şüpheli” sıfatıyla yer aldı.

Ancak soruşturmayı devralan Cizre Cumhuriyet Başsavcılığı dosyayı “faili meçhul” kapsamına alarak 2003 yılında “daimî arama” kararıyla yetindi. Ailenin ve avukatların 2009 yılında verdikleri ek dilekçelerle cinayetin örgütlü suç kapsamında ele alınması talebi de adli süreçlerin hızlanmasını sağlamadı. Dosya, son olarak Haziran 2023’te Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilse de İdil, Cizre ve Diyarbakır adliyeleri arasında yıllarca gidip gelerek etkili bir soruşturma yürütülmeden sürüncemede bırakıldı.

“Zaman Devletin Sorumluluğunu Ortadan Kaldırmaz”

Cumartesi Anneleri tarafından yapılan ortak açıklamada, Fethi Ildır’ın maruz kaldığı ağır şiddet ve işkencenin sıradan bir cinayet olarak değerlendirilemeyeceği, bu eylemin doğrudan “insanlığa karşı suç” kapsamında ele alınması gerektiği kaydedildi. Açıklama şu ifadelerle son buldu:

“İnsanlığa karşı suçlarda zamanaşımının işletilmesi kabul edilemez. Çünkü zaman suçu, zaman devletin sorumluluğunu, zaman adalet hakkımızı ortadan kaldırmaz. Fethi Ildır dosyasında devletin etkili soruşturma yürütme, hakikati ortaya çıkarma ve failleri cezalandırma yükümlülüğü devam etmektedir. Kaç yıl geçerse geçsin; Fethi Ildır için, tüm kayıplarımız için adalet istemekten, devletin hukuk normları içinde hareket etmek zorunda olduğunu hatırlatmaktan vazgeçmeyeceğiz.”

Kaynak: HABER MERKEZİ