İran’dan Kritik Talimat: Ateşkes Süreci Nasıl Şekillendi?

ABD ile İran arasında günlerdir tırmanan kriz, son saatlerde gelen kritik bir talimatla diplomasi zeminine taşındı. Mücteba Hamaney’in müzakere heyetine verdiği “anlaşın” yönündeki talimat, sürecin seyrini değiştiren en önemli gelişme oldu.

ABD Başkanı Donald Trump’ın sert açıklamaları ve askeri hazırlıkları sürerken, perde arkasında yoğun bir diplomasi trafiği yürütüldü. ABD’nin İran’daki hedeflere yönelik olası operasyon hazırlıkları sürerken, bölgedeki müttefikler de olası bir çatışmaya karşı alarm durumuna geçti.

Kritik gelişme ise pazartesi günü yaşandı. ABD’nin özel temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi arasında yürütülen temaslar, yeni bir müzakere taslağının oluşmasını sağladı. Sürece Türkiye ve Mısır da dahil olarak taraflar arasındaki görüş ayrılıklarını azaltmaya çalıştı.

Gece saatlerine doğru ABD tarafı iki haftalık geçici ateşkes önerisini kabul etti. Nihai karar ise İran’ın üst düzey liderliğine iletildi. Sürece yakın kaynaklara göre, İran tarafında verilen onay “büyük bir dönüm noktası” olarak değerlendirildi.

Salı günü ise tansiyon yeniden yükseldi. Donald Trump, “Bu gece bir medeniyet yok olabilir” sözleriyle dikkat çekerken, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu süreci yakından takip etti.

Öğle saatlerinde taraflar iki haftalık ateşkes konusunda genel çerçevede uzlaşmaya vardı. Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif anlaşma taslağını duyururken, kısa süre sonra ABD güçlerine operasyonları durdurma talimatı verildi.

İran Dışişleri Bakanı Erakçi ise ülkesinin ateşkese bağlı kalacağını ve Hürmüz Boğazı’nda gemi trafiğinin yeniden açılacağını açıkladı. Bu gelişme, küresel enerji piyasaları açısından da kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.

Uzmanlara göre ateşkes, kalıcı bir anlaşmanın ilk adımı olabilir ancak taraflar arasındaki derin görüş ayrılıkları sürüyor. ABD’nin İran’dan uranyum zenginleştirmeyi durdurması ve balistik füze kapasitesini sınırlandırması yönündeki talepleri masadaki en zorlu başlıklar arasında yer alıyor.

Cuma günü Pakistan’da yapılması planlanan görüşmelerde ABD heyetine JD Vance’in başkanlık etmesi bekleniyor. Ancak diplomasi trafiğine rağmen, ateşkesin kalıcı olup olmayacağı belirsizliğini koruyor.

Kaynak: HABER MERKEZİ