Engelli Maaşları Geçinmeye Yetiyor mu?

Türkiye’de ekonomik şartların ağırlaşması, en çok sabit gelirle yaşamaya çalışan engelli bireyleri etkiliyor. Devlet tarafından verilen engelli maaşları ve evde bakım destekleri her yıl artırılsa da yüksek enflasyon, artan kira fiyatları ve sağlık giderleri nedeniyle birçok aile geçim sıkıntısı yaşıyor.

2026 yılı itibarıyla yüzde 40-69 engel oranına sahip bireyler için verilen engelli aylığı yaklaşık 5 bin 103 TL’ye yükselirken, yüzde 70 ve üzeri engelli bireyler için bu rakam yaklaşık 7 bin 655 TL seviyesine çıktı. Evde bakım desteği ise yaklaşık 13 bin 878 TL olarak uygulanıyor.

Ancak özellikle büyükşehirlerde yaşayan engelli bireyler ve aileleri için bu rakamların yeterli olmadığı belirtiliyor.

Kira ve Faturalar Maaşı Eritiyor

Türkiye’de ortalama kira fiyatlarının birçok şehirde 15 ila 25 bin TL bandına ulaşması, engelli aylığıyla geçinmeye çalışan aileleri zor durumda bırakıyor. Elektrik, doğal gaz, su ve internet gibi temel giderler eklendiğinde engelli maaşının büyük kısmı daha ayın ilk haftasında tükeniyor.

Özellikle yatağa bağımlı bireylerin bulunduğu evlerde elektrik tüketiminin daha yüksek olması da ayrı bir ekonomik yük oluşturuyor. Solunum cihazı, akülü sandalye, özel bakım ekipmanları ve sürekli ilaç kullanımı nedeniyle ailelerin aylık giderleri katlanıyor.

“Bakım Maaşı Var Ama Bakım Çok Daha Pahalı”

Devletin verdiği evde bakım desteği birçok aile için kritik önem taşısa da bakım maliyetlerinin her geçen yıl arttığı ifade ediliyor. Özel fizik tedavi ücretleri, hasta bezleri, medikal ürünler ve ulaşım giderleri nedeniyle aileler çoğu zaman desteklerin yetersiz kaldığını söylüyor.

Evde bakım maaşı alan birçok ailede tek çalışan kişinin bakım veren birey olması da ekonomik baskıyı artırıyor. Çünkü ağır engelli bireylerin bakımını üstlenen kişiler çoğu zaman tam zamanlı çalışma hayatından uzak kalıyor.

Sosyal Hayattan Kopma Riski

Ekonomik sorunlar yalnızca maddi değil sosyal sonuçlar da doğuruyor. Uzmanlara göre birçok engelli birey sosyal hayata katılmakta zorlanıyor. Ulaşım masrafları, erişilebilir alan eksikliği ve istihdam sorunları sosyal izolasyonu artırıyor.

Özellikle iş bulmakta zorlanan engelli bireyler, yalnızca sosyal yardımlarla yaşamlarını sürdürmeye çalışıyor. Bu durum ise uzun vadede psikolojik yıpranma, özgüven kaybı ve toplumsal dışlanma riskini beraberinde getiriyor.

En Büyük Sorunlardan Biri İstihdam

Engelli bireylerin yaşadığı en büyük sorunlardan biri de istihdam eksikliği olarak öne çıkıyor. Kamuda ve özel sektörde ayrılan kontenjanların yetersiz olduğu, erişilebilir çalışma ortamlarının ise sınırlı kaldığı belirtiliyor.

Birçok engelli birey çalışabilecek durumda olmasına rağmen uygun iş imkanına ulaşamıyor. Bu nedenle sosyal yardımlar, birçok kişi için tek gelir kaynağı haline geliyor.

Uzmanlar Ne Diyor?

Sosyal politika uzmanlarına göre engelli maaşları tamamen kaldırılması gereken değil, güçlendirilmesi gereken bir destek modeli. Ancak desteklerin yalnızca maaş artışıyla sınırlı kalmaması gerektiği vurgulanıyor.

Uzmanlar;

• erişilebilir şehir planlaması,
• ücretsiz rehabilitasyon hizmetleri,
• medikal ürün desteği,
• ulaşım kolaylığı,
• evde sağlık hizmetlerinin artırılması,
• ve engelli istihdamının yaygınlaştırılması gerektiğine dikkat çekiyor.

“Yardım Değil Eşit Yaşam Talebi”

Engelli bireyler ve aileleri ise taleplerinin yalnızca maddi destek olmadığını ifade ediyor. Birçok aile, toplumda daha fazla erişilebilirlik, sosyal kabul ve bağımsız yaşam imkanları istiyor.

Türkiye’de milyonlarca engelli birey için verilen sosyal yardımlar önemli bir destek olsa da mevcut ekonomik koşullarda bu ödemelerin tek başına yeterli olmadığı görüşü giderek daha yüksek sesle dile getiriliyor.

Kaynak: HABER MERKEZİ